Vật liệu xây dựng tăng giá mạnh dẫn đến áp lực đội vốn dự án các dự án đầu tư công và lan rộng sang doanh nghiệp xây dựng và tt bất động sản.
Áp lực lên đầu tư công
Theo Bộ Xây dựng, sau giai đoạn tương đối ổn định trong năm 2025 và những tháng đầu năm 2026, thị trường nhiên liệu đã có biến động mạnh, kéo theo hiệu ứng dây chuyền lên giá vật liệu.
Tính đến cuối tháng 3/2026, giá xi măng tăng hơn 7% so với tháng trước, thép tăng hơn 2%, gạch lát tăng gần 5%. Đáng chú ý, nhóm vật liệu rời như cát, đá, gạch xây tăng mạnh từ 13,5% đến 23,3%, trong khi nhựa đường tăng gần 32%.
Biến động này khiến dự toán xây dựng các công trình tăng từ 1,91% đến 8,09% so với tháng 2. Trong đó, công trình giao thông chịu ảnh hưởng lớn nhất, tăng khoảng 8,09%; tiếp đến là công trình nông nghiệp và phát triển nông thôn với mức tăng 4,55%. Các công trình hạ tầng kỹ thuật, dân dụng và công nghiệp tăng thấp hơn nhưng vẫn chịu áp lực đáng kể.
Trong kịch bản xấu hơn, nếu giá nhiên liệu tiếp tục leo thang và tăng gấp đôi so với tháng 2/2026, chi phí xây dựng công trình giao thông có thể tăng tới gần 16%, còn công trình công nghiệp tăng khoảng 4%. Điều này đồng nghĩa với việc tổng mức đầu tư của nhiều dự án sẽ bị đội lên đáng kể.
Áp lực càng rõ rệt khi cả nước hiện có 44 dự án trọng điểm với tổng mức đầu tư khoảng 569.000 tỷ đồng, trong đó phần xây dựng chiếm 413.000 tỷ đồng. Với khoảng 267.000 tỷ đồng giá trị chưa thi công, nếu giá nhiên liệu tiếp tục tăng mạnh, riêng các công trình giao thông có thể làm chi phí xây dựng tăng thêm khoảng 42.300 tỷ đồng, tạo sức ép lớn lên ngân sách.
Doanh nghiệp, người dân “lúng túng”
Không chỉ dừng ở đầu tư công, làn sóng tăng giá vật liệu còn lan sang khu vực doanh nghiệp và đời sống dân cư. Dữ liệu chỉ số giá tiêu dùng cho thấy CPI tháng 3/2026 tăng 1,23% so với tháng trước, trong đó nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng tăng 0,77%, góp phần làm CPI chung tăng 0,17 điểm phần trăm.
Tính chung quý I/2026, CPI tăng 3,51% so với cùng kỳ, riêng nhóm nhà ở và vật liệu xây dựng tăng tới 5,69% – mức cao nhất trong các nhóm hàng hóa. Đáng chú ý, giá vật liệu bảo dưỡng nhà ở tăng tới 12,26%, phản ánh rõ tác động từ chi phí đầu vào và nhu cầu xây dựng phục hồi.
Khảo sát tại Hà Nội cho thấy thị trường vật liệu rời tiếp tục phân hóa mạnh theo khu vực. Giá cát đen dao động từ 240.000 – 350.000 đồng/m³, trong khi cát vàng từ 550.000 – 700.000 đồng/m³. Giá đá xây dựng cũng chênh lệch lớn, có nơi lên tới 600.000 – 650.000 đồng/m³. Sự khác biệt này chủ yếu do nguồn cung tại chỗ và chi phí vận chuyển.
